Diş çürüməsinin qarşısını almağın gözlənilməz bir yolu kəşf edildi

Ağız bakteriyalarının kimyəvi "rabitə sistemi"nə müdaxilə diş lövhəsinin tərkibini daha sağlam vəziyyətə gətirə və kariyesin inkişafının qarşısını ala bilər. Bu, Minnesota Universitetinin alimlərinin gəldiyi nəticədir. 

Alimlərin fikrincə, ağız bakteriyaları təcrid olunmuş şəkildə mövcud deyil: onlar kvorum sensasiyası kimi tanınan bir mexanizm vasitəsilə siqnal molekulları mübadiləsi aparırlar. Bu kimyəvi siqnallar mikroblara davranışları əlaqələndirməyə, gen fəaliyyətini tənzimləməyə və bakteriya icmasına hansı növlərin hakim olacağını müəyyən etməyə imkan verir. Bu tarazlıq əsasən mikrobiotanın "sağlam" qalıb-qalmadığını və ya kariyesə və diş əti xəstəliyinə doğru dəyişib-dəyişmədiyini müəyyən edir.

Tədqiqatçılar diş lövhəsinin laboratoriya modellərini araşdırdılar və bəzi bakteriyalar tərəfindən istifadə edilən siqnal molekulları N-asil homoserin laktonlarına (AHL) diqqət yetirdilər. Məlum oldu ki, ixtisaslaşmış fermentlər bu siqnalları bloklaya və bununla da bakterial rabitəni "susdura" bilər.

Bu müdaxilə diş əti iltihabı ilə əlaqəli mikrobların fəaliyyətini azaltdı və eyni zamanda sağlam ağız boşluğuna xas olan bakteriyaların böyüməsini təşviq etdi.

Müəlliflərin izah etdiyi kimi, lövhə əmələ gəlməsi ekosistemin inkişafına bənzəyir. Əvvəlcə nisbətən zərərsiz bakteriyalar səthdə məskunlaşır, sonra isə əlverişsiz şəraitdə daha aqressiv növlər, o cümlədən periodontitlə sıx əlaqəli olan Porphyromonas gingivalis ortaya çıxır.

Tədqiqatın müəllifi, biokimyaçı Mikael Elias qeyd edir ki, "Bakteriyaların ünsiyyət üçün istifadə etdiyi kimyəvi siqnalları pozmaqla lövhə icmasını ağız sağlamlığı ilə əlaqəli bir vəziyyətə yönəldə bilərik".